Katar'da Şirket Kurmak

Katar'da Şirket Kurmanın Avantajları

Katar, Vizyon 2030 kapsamında ekonomisini enerji dışı sektörlere yaymayı hedefleyen, bölgenin en istikrarlı ve yüksek gelirli pazarlarından biridir. Yabancı yatırımcılar için öne çıkan avantajlar şunlardır:

• %100 yabancı mülkiyet imkânı: Katar Serbest Bölgeleri Otoritesi (QFZA) bünyesindeki serbest bölgelerde, Katar Finans Merkezi'nde (QFC) ve QSTP'de yerli ortak zorunluluğu yoktur. Mainland'de ise 2019 tarihli 1 Numaralı Yabancı Sermaye Yatırımları Kanunu, bakanlık onayıyla çoğu sektörde %100 yabancı sahipliğe izin verir.
• Düşük kurumlar vergisi: Standart kurumlar vergisi oranı %10 olup, bazı serbest bölge ve QSTP (Katar Bilim ve Teknoloji Parkı) şirketleri belirli koşullarda vergi teşviklerinden yararlanabilir.
• Stratejik konum ve altyapı: Hamad Uluslararası Havalimanı ve Hamad Limanı ile Katar, Körfez ve Asya arasında güçlü bir lojistik merkezidir.
• Basitleştirilmiş tescil süreci: Ticaret ve Sanayi Bakanlığı'nın (MoCI) Single Window sistemi, ticari sicil ve lisans başvurularını tek platformdan yönetmeyi mümkün kılar.
• Döviz ve kâr transferinde serbestlik: Sermaye ve kârın yurt dışına transferinde kısıtlama bulunmaz.

Bunlara ek olarak Katar, dünyanın en güvenli ülkeleri arasında yer almakta ve gelişmiş bankacılık altyapısı, modern sağlık ve eğitim imkânları sunmaktadır. Katar riyali (QAR), ABD doları karşısında sabit kur politikasıyla yönetilir; bu da uzun vadeli finansal planlama yapan yatırımcılara öngörülebilirlik sağlar. Ayrıca Katar, çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmaları bulunan çok sayıda ülke ile ticari ilişkilerini kolaylaştırmakta, bu da özellikle uluslararası ticaret ve holding yapılarında faaliyet gösteren şirketler için önemli bir avantaj oluşturmaktadır.

Vizyon 2030 ve Öne Çıkan Sektörler

Katar Ulusal Vizyonu 2030, ekonomiyi enerji gelirlerinin ötesine taşıyarak çeşitlendirmeyi hedefliyor. Bu doğrultuda yabancı yatırımcılara en çok teşvik sunulan sektörler şunlar:

• Finans ve bankacılık: Katar Finans Merkezi (QFC) bünyesinde common law çerçevesi ve uluslararası tahkim imkânı.
• Lojistik ve ulaştırma: Hamad Limanı ile Ras Bufontas ve Umm Alhoul serbest bölgelerinin sunduğu gümrük avantajları.
• Bilişim teknolojileri ve yapay zekâ: QSTP'nin Ar-Ge teşvikleri ve teknoloji girişimlerine yönelik programları.
• Turizm, perakende ve otelcilik: 2022 FIFA Dünya Kupası sonrası oluşan altyapı ve konaklama kapasitesinin etkinlik ve turizm sektörüne kazandırılması.
• Sağlık ve eğitim: Özel hastane, klinik ve eğitim kurumlarına yönelik yatırım talepleri.
• Sürdürülebilirlik ve yenilenebilir enerji: Katar Yatırım Otoritesi ve ilgili bakanlıkların desteklediği yabancı ortaklıklar.

Şirket Türleri: Mainland, QFZ, QFC ve QSTP Karşılaştırması

Katar'da şirket kurarken doğru yapıyı seçmek, mülkiyet oranını, ofis yükümlülüğünü ve hangi sektörlerde faaliyet gösterebileceğinizi doğrudan etkiler.

Hangi yapının size uygun olduğuna karar verirken şu soruları sormanız faydalı olur: Katar iç pazarında mı yoksa uluslararası müşterilere mi hizmet vereceksiniz? Fiziksel bir ofise mi yoksa serbest bölge ofisine mi ihtiyaç duyuyorsunuz? Faaliyet alanınız finans, teknoloji veya lojistik gibi özel bir serbest bölgeyle mi örtüşüyor? World Company Setup ekibi olarak, işletmenizin büyüklüğü, sektörü ve büyüme hedeflerine göre size en uygun yapıyı belirlemenize yardımcı oluyoruz; yanlış yapı seçimi ilerleyen dönemde lisans değişikliği ve ek maliyetlere yol açabilir.

Katar'da Şirket Türleri ve Tüzel Kişilik Yapıları

Mainland, serbest bölge, QFC ve QSTP hangi rejimde faaliyet göstereceğinizi belirliyor; tüzel kişilik türü ise ortak yapısını, sermaye şartını ve sorumluluk rejimini tanımlıyor. 2015 tarihli 11 Numaralı Ticaret Şirketleri Kanunu yedi temel şirket türü sayıyor; bunlara şube ve temsilcilik gibi kayıt biçimleri ekleniyor.

Yabancı yatırımcıların büyük çoğunluğu limited şirket (WLL) yapısını tercih ediyor. Tek ortakla kuruluş mümkün, azami ortak sayısı 50 ve asgari sermaye şartı bulunmuyor. Buna karşılık limited şirketler halka arz yapamıyor; bankacılık, sigortacılık ve üçüncü kişiler adına fon yönetimi faaliyetleri bu yapıya kapalı. Yıllık kârın %10'u, yasal yedek sermayenin yarısına ulaşana kadar ayrılıyor.

Yabancı şirket şubesi açmak 2019 tarihli 1 Numaralı Kanun'un 5. maddesine bağlı: bir bakanlık, kamu kurumu ya da devletin pay sahibi olduğu bir şirketle imzalanmış sözleşme gerekiyor. Sicil kaydının sözleşme imzalanmadan önce tamamlanması şart ve izin proje süresiyle sınırlı. Şubeler Katar kaynaklı kazanç üzerinden %10 kurumlar vergisine ve sözleşme bedeli üzerinden stopaj uygulamasına tabi.

Temsilci ticaret ofisi, 2017 tarihli 396 Numaralı Bakanlık Kararı uyarınca %100 yabancı sermayeli kurulabiliyor. Tanıtım, pazar araştırması ve irtibat işlevi görüyor, kendi adına personel istihdam edip vize alabiliyor; ancak satış yapamıyor, sözleşme imzalayamıyor ve fatura kesemiyor.

Ticari acentelik yabancı sermayeye kapalı; acentenin tamamının Katar vatandaşlarına ait olması gerekiyor. Kayıtlı acentelik münhasır sayıldığı, acente bölgedeki tüm satışlardan komisyon hak ettiği ve haklı sebep yoksa fesih tazminat doğurduğu için, pazara acente üzerinden girmek yerine kendi şirketinizi kurmak çoğu durumda daha kontrollü bir yol oluyor.

Katar'da Şirket Kurma Adımları

Mainland'de limited şirket (WLL) kuruluşu, Ticaret ve Sanayi Bakanlığı'nın (MoCI) Single Window platformu üzerinden yürütülür. QFZ, QFC ve QSTP başvuruları ilgili otoritenin kendi portalından yapılır; adımların sırası büyük ölçüde benzerdir.

1. Yapı ve faaliyet seçimi: Mainland, QFZ, QFC veya QSTP arasından karar verilir ve faaliyet kodları belirlenir.
2. Ticaret unvanı rezervasyonu: Şirket adı MoCI sisteminde ayrılır; unvanın mevcut kayıtlı unvan ve markalarla çakışmaması gerekir.
3. Ön onaylar: %49'u aşan yabancı sermaye payı ve düzenlemeye tabi faaliyetler (sağlık, eğitim, gıda vb.) için bakanlık ve sektör onayları alınır.
4. Esas sözleşme: Arapça hazırlanan esas sözleşme (Articles of Association) ortaklar tarafından imzalanır ve onaylanır.
5. Ticari Sicil (CR): Sermaye beyanı yapılır ve şirket Ticari Sicil'e kaydedilir.
6. Ofis ve ticari faaliyet izni: Kira sözleşmesi kaydedilir; ardından ticari faaliyet izni (Commercial Permit) ve tabela onayı alınır.
7. Ticaret Odası ve vergi kaydı: Şirket Katar Ticaret ve Sanayi Odası'na ve Genel Vergi İdaresi'nin (GTA) Dhareeba portalına kaydedilir.
8. Kuruluş kartı, vize ve banka hesabı: İçişleri Bakanlığı'ndan kuruluş kartı (Establishment Card / Computer Card) alınır, çalışma vizesi ve Katar kimlik kartı (QID) işlemleri başlatılır, kurumsal banka hesabı açılır.

Katar'da Şirket Kurmak İçin Gerekli Belgeler

• Ortakların ve atanacak müdürün pasaport fotokopileri (Katar'da ikamet edenler için QID)
• Kurumsal ortak varsa ana şirketin sicil kaydı, esas sözleşmesi ve yönetim kurulu kararı
• Müdür ataması için vekâletname
• Arapça esas sözleşme (Articles of Association)
• Ofis kira sözleşmesi
• Sermaye beyanı ve düzenlemeye tabi faaliyetlerde iş planı
• Nihai faydalanıcı (UBO) beyanı

Yurt dışında düzenlenen belgelerin apostil veya Katar konsolosluğu onayı ile Arapçaya yeminli tercümesi, sürecin en çok zaman alan adımlarından biridir. Belgeleri başvurudan önce hazırlamak kuruluş süresini belirgin şekilde kısaltır.

Katar'da Vergi Sistemi ve Yıllık Yükümlülükler

• Kurumlar vergisi: Yabancı ortakların kâr payına düşen kısım üzerinden sabit %10. Katar'da yerleşik Katar ve GCC vatandaşlarına ait paylar kurumlar vergisinden muaftır.
• Küresel asgari vergi: Konsolide geliri 750 milyon avroyu aşan çok uluslu gruplar için 1 Ocak 2025'ten itibaren %15 yurt içi asgari tamamlayıcı vergi uygulanır.
• Stopaj: Yerleşik olmayanlara yapılan telif ve teknik hizmet ödemelerinde %5; faiz, komisyon ve diğer hizmet ödemelerinde %7.
• KDV: Katar'da KDV henüz yürürlükte değildir; tütün, enerji içecekleri ve şekerli içecekler gibi ürünlerde seçici tüketim vergisi uygulanır.
• Kişisel gelir vergisi: Maaş gelirleri üzerinden gelir vergisi alınmaz.
• Beyan ve yenilemeler: Yıllık kurumlar vergisi beyannamesi, hesap döneminin bitiminden itibaren dört ay içinde Dhareeba üzerinden verilir. Ticari Sicil, ticari faaliyet izni, Ticaret Odası üyeliği ve kuruluş kartı her yıl yenilenir.