Detaylı bilgi için +90 542 381 3868'i arayın.
İçindekiler
Karadağ'ın iç pazarı küçüktür; ticari cazibesi büyük ölçüde bağlı olduğu anlaşma ağından ve coğrafi konumundan gelir. Ülke, Euro'yu tek taraflı olarak kullanır. Bu, Euro Bölgesi üyeliği anlamına gelmez; ancak Türkiye ile Avrupa arasında çalışan bir ihracatçı için kur riskini ve tahsilat maliyetini belirgin biçimde azaltır.
Avrupa Birliği ile ilişki İstikrar ve Ortaklık Anlaşması üzerinden yürür. Üyelik müzakerelerinde 33 fasıldan 16'sı 2026 yazı itibarıyla geçici olarak kapatılmış durumdadır ve hükümetin açıkladığı hedef 2028'de tam üyeliktir. Bu takvim, Karadağ'da bugün kurulan bir şirketin orta vadede AB gümrük ve tek pazar kurallarına daha da yakınlaşacağı anlamına gelir.
Bölgesel ticarette belirleyici çerçeve CEFTA'dır. Karadağ; Sırbistan, Kuzey Makedonya, Arnavutluk, Bosna-Hersek, Moldova ve Kosova ile aynı serbest ticaret alanını paylaşır. Türkiye ile ilişki ise 26 Kasım 2008'de imzalanan ve 1 Mart 2010'da yürürlüğe giren Serbest Ticaret Anlaşması'na dayanır. Anlaşmanın kapsamını hizmet ticaretine genişleten ve tarım tavizlerini iyileştiren protokoller 17 Temmuz 2019'da imzalanmış, 1 Temmuz 2022'de yürürlüğe girmiştir. EFTA ülkeleriyle imzalanan anlaşma da 2012 yılında devreye alınmıştır.
| Anlaşma / Statü | Kapsadığı Pazar | Yürürlük |
|---|---|---|
| AB İstikrar ve Ortaklık Anlaşması | Avrupa Birliği | 2010 |
| CEFTA | Batı Balkanlar ve Moldova | 2007 |
| Türkiye - Karadağ STA | Sanayi, tarım ve hizmet ticareti | 2010, protokoller 2022 |
| EFTA - Karadağ STA | İsviçre, Norveç, İzlanda, Lihtenştayn | 2012 |
| Çifte Vergilendirme Anlaşmaları | 40'ın üzerinde ülke, Türkiye dâhil | Yürürlükte |
Yabancı sermayeye yaklaşım açıktır. Yabancı yatırımcı, yerli yatırımcıyla aynı koşullarda şirket kurabilir, taşınmaz edinebilir ve özelleştirmelere katılabilir. Silah üretimi ve ticareti ile sınır bölgelerinde ve korunan doğal alanlarda yürütülecek faaliyetler özel izne tabidir; bunun dışında sektörel bir yabancı payı sınırı uygulanmaz.
Karadağ pazarına girişte tek bir doğru model yoktur. Seçim; ciro beklentisine, mal mı hizmet mi satıldığına ve ülkede fiziksel varlık gerekip gerekmediğine göre değişir.
En yaygın yöntem, limited şirket karşılığı olan DOO kurmaktır. Asgari sermaye 1 Euro'dur ve şirket yüzde yüz yabancı ortaklı olabilir. DOO, gümrük işlemlerinde kendi adına ithalatçı sıfatıyla hareket edebilir, KDV mükellefi olabilir, personel istihdam edebilir ve sahibine oturma izni yolu açar. Ülkede düzenli satış hedefleyen, stok tutan veya hizmet sunan şirketler için doğal tercih budur. Süreç ve maliyet kalemlerinin ayrıntısı için Karadağ şirket kuruluşu sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Yurt dışındaki ana şirketin Karadağ'da şube açması mümkündür. Şube ayrı tüzel kişilik değildir; sorumluluk ana şirkette kalır. Bu model, ihaleye girmek veya mevcut bir markayı ülkede temsil etmek isteyen kurumsal yapılar için anlamlıdır. İrtibat bürosu ise ticari faaliyet yürütemez, yalnızca pazar araştırması ve tanıtım yapabilir.
Şirket kurmadan satış yapmanın yolu, yerel bir distribütörle sözleşme imzalamaktır. Bu modelde gümrük ve KDV yükümlülüğü ithalatçı distribütöre geçer. Test amaçlı ilk sevkiyatlar ve düşük hacimli ürün grupları için hızlıdır; ancak fiyat kontrolü ve müşteri verisi üzerindeki hâkimiyetiniz azalır.
| Kriter | DOO | Şube | Distribütör |
|---|---|---|---|
| Kuruluş süresi | Yaklaşık 1-2 hafta | 2-3 hafta | Sözleşmeyle anında |
| Asgari sermaye | 1 EUR | Yok | Yok |
| Oturma izni imkânı | Var | Sınırlı | Yok |
| Gümrükte ithalatçı sıfatı | Kendi adına | Kendi adına | Distribütörde |
| Kâr üzerindeki kontrol | Tam | Tam | Paylaşımlı |
Kayıt işlemleri Merkezi Ticari Kuruluşlar Sicili (CRPS) üzerinden yürütülür. Kurucunun ülkeye gelmesi zorunlu değildir; noter onaylı vekâletname ve pasaport kopyası çoğu durumda yeterlidir.
Karadağ, kurumlar vergisinde 2022'den bu yana kademeli bir yapı uygular. Oranlar Avrupa ortalamasının belirgin biçimde altındadır ve küçük ölçekli ticaret şirketlerinin fiilen karşılaştığı oran yüzde 9'dur.
| Vergi | Matrah / Kapsam | Oran |
|---|---|---|
| Kurumlar Vergisi | 100.000 EUR'ya kadar kâr | %9 |
| 100.000 - 1.500.000 EUR | %12 | |
| 1.500.000 EUR üzeri | %15 | |
| KDV (PDV) | Standart oran | %21 |
| Kitap, konaklama, kültürel etkinlik | %15 | |
| Ekmek, süt, ilaç, toplu taşıma | %7 | |
| İhracat ve uluslararası taşımacılık | %0 | |
| KDV Kayıt Eşiği | Son 12 aylık ciro | 30.000 EUR |
| Gelir Vergisi (maaş) | 700 EUR'ya kadar brüt / 700-1.000 / 1.000 üzeri | %0 / %9 / %15 |
Maaş ödemelerinde emeklilik ve maluliyet sigortası primi ile işsizlik sigortası katkısı ayrıca hesaplanır. Gelir vergisi üzerinden belediye payı alınır; oran Podgorica ve Cetinje'de yüzde 15, diğer belediyelerde yüzde 13'tür. Vergi kalemlerinin tamamı ve beyan takvimi için Karadağ'da vergi sistemi yazımıza göz atabilirsiniz.
Karadağ, AB'ye üye olmadığı için gümrük açısından üçüncü ülke konumundadır. Mal AB'den gelse bile beyanname düzenlenir. Buradaki asıl kazanç, gümrük vergisinin sıfırlanmasını sağlayan tercihli menşe rejimidir.
Türkiye'den gönderilen sanayi ürünlerinde EUR.1 dolaşım belgesi veya fatura beyanı ile tercihli tarife uygulanır. Balkan ülkelerinden gelen sevkiyatlarda CEFTA menşe ispat belgeleri devreye girer. Menşe belgesinin eksik veya hatalı düzenlenmesi, sıfır olması gereken vergiyi tam orana çıkarır; bu, Türk ihracatçıların en sık karşılaştığı maliyet sürprizidir.
Gümrük beyannamelerinde ekonomik operatör kimliği gerekir. Kayıt sürecinin adımları ve gereken belgeler için Karadağ'da EORI kaydı alma yolları yazısı ayrıntılı bir kontrol listesi sunar.
İthalatta KDV matrahı; mal bedeli, navlun, sigorta ve varsa gümrük vergisinin toplamı üzerinden hesaplanır. KDV mükellefi bir DOO bu tutarı indirim konusu yapabildiği için, düzenli ithalat yapan şirketlerde KDV kaydı fiilî bir zorunluluk hâline gelir. Lojistikte Bar Limanı deniz yolu sevkiyatlarının ana kapısıdır; Podgorica üzerinden karayolu bağlantıları Sırbistan ve Arnavutluk hatlarını besler.
Ekonominin hacmi küçük olduğu için sektör seçimi, Karadağ'da ticaretin kârlılığını doğrudan belirler. Öne çıkan alanlar şunlardır:
Karadağ'da elektronik fiskalizasyon 1 Haziran 2021'den itibaren zorunludur. Sistem yalnızca nakit satışları değil, banka havalesiyle yapılan işlemleri de kapsar. Her fatura, kesildiği anda vergi idaresinin sistemine iletilir ve doğrulama kodu taşır. Bu düzen, muhasebeyi ay sonuna bırakma alışkanlığını fiilen ortadan kaldırır.
İşletmeler arası e-fatura kullanımı 2026 itibarıyla henüz zorunlu değildir; taraflar anlaştığı sürece elektronik fatura geçerlidir. Bununla birlikte mevzuatın bu yönde ilerlediği açıktır ve muhasebe altyapısını baştan e-fatura uyumlu kurmak sonradan geçiş maliyetini azaltır.
Tahsilatta Euro kullanımı en büyük kolaylıktır. Yerel banka hesabıyla SEPA aktarımı yapılabilir. Yeni kurulan şirketlerde bankaların uyum incelemesi titizdir: faaliyet açıklaması, tedarikçi ve müşteri listesi, beklenen işlem hacmi ve fon kaynağı belgeleri hazır olmalıdır. Sözleşmelerde uygulanacak hukuk, uyuşmazlık çözüm yeri ve ödeme vadesi maddelerinin açık yazılması, sonraki dönemde en çok işe yarayan hazırlıktır.
| Dönem | Yapılacaklar | Çıktı |
|---|---|---|
| 0-30 gün | Ürün grubunun GTİP tespiti, tercihli tarife kontrolü, model seçimi, unvan ve faaliyet kodu | Fizibilite ve maliyet tablosu |
| 30-60 gün | CRPS tescili, PIB, banka hesabı, gerekiyorsa KDV ve ekonomik operatör kaydı | Faaliyete hazır şirket |
| 60-90 gün | Fiskalizasyon kurulumu, muhasebe sözleşmesi, ilk sevkiyat ve menşe belgeleri, oturma izni başvurusu | İlk satış ve düzenli beyan |
Karadağ'da ticaretin özeti üç başlıkta toplanır. Birincisi yapı seçimidir: düzenli satış ve stok varsa DOO, tek seferlik sevkiyat varsa yerel distribütör daha hızlı sonuç verir. İkincisi vergi planlamasıdır; kurumlar vergisi 100.000 Euro'ya kadar %9, KDV standart oranı %21 ve kayıt eşiği 30.000 Euro'dur. Üçüncüsü belge disiplinidir: EUR.1 veya CEFTA menşe ispatı olmadan gönderilen mal, sıfır olması gereken gümrük vergisini tam oranla öder. Bu üç başlık doğru kurgulandığında Karadağ, Balkanlar ile Avrupa arasında düşük maliyetli ve öngörülebilir bir ticaret üssüne dönüşür.
World Company Setup ekibi, Karadağ'da şirket tescilinden banka hesabına, KDV ve gümrük kayıtlarından muhasebe düzenine kadar süreci uçtan uca yürütür. Ülkeye gelmeden vekâletname ile kuruluş mümkündür. Projenize özel maliyet ve takvim çalışması için Karadağ şirket kuruluşu sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.
Zorunlu değildir. Yerel bir distribütör veya acente ile sözleşme yaparak da satış yapılabilir; bu durumda ithalat ve KDV yükümlülüğü distribütöre geçer. Ancak stok tutmak, kendi adınıza ithalat yapmak, personel istihdam etmek veya oturma izni almak istiyorsanız DOO adı verilen limited şirketi kurmanız gerekir.
Kurumlar vergisi kademelidir: 100.000 Euro'ya kadar kârda %9, 100.000-1.500.000 Euro arasında %12, bu tutarın üzerinde %15 uygulanır. KDV standart oranı %21'dir; kitap, konaklama ve kültürel etkinliklerde %15, ekmek, süt, ilaç ve toplu taşımada %7 indirimli oran geçerlidir. İhracat ve uluslararası taşımacılık %0 oranına tabidir.
Türkiye ile Karadağ arasındaki Serbest Ticaret Anlaşması 1 Mart 2010'da yürürlüğe girmiştir. Anlaşma kapsamındaki sanayi ürünlerinde EUR.1 dolaşım belgesi veya fatura beyanı ile tercihli tarife uygulanır ve gümrük vergisi sıfırlanır. Menşe ispatı sunulmazsa aynı ürün tam orandan vergilendirilir; bu nedenle belgenin sevkiyattan önce hazırlanması gerekir.
DOO için asgari sermaye 1 Euro'dur. Belgeler eksiksiz hazırlandığında CRPS tescili genellikle birkaç iş günü içinde tamamlanır; banka hesabı ve vergi kayıtlarıyla birlikte pratikte bir ila iki haftalık süre öngörmek gerçekçidir. Kurucunun ülkeye gelmesi şart değildir, noter onaylı vekâletname yeterlidir.
Son 12 aylık dönemde 30.000 Euro ciro eşiğini aşan işletmeler için KDV kaydı zorunludur. Eşiğin altındaki şirketler gönüllü olarak kaydolabilir; ancak gönüllü kayıt yapan mükellefin en az üç yıl sistemde kalması gerekir. Düzenli ithalat yapan şirketlerde ithalat KDV'sini indirebilmek için kayıt fiilen zorunlu hâle gelir.
Karadağ'da kurulan şirkette yönetici veya çalışan sıfatıyla istihdam edilmek, oturma ve çalışma izni başvurusunun en yaygın dayanağıdır. İzin şirket kuruluşuyla kendiliğinden doğmaz; ayrı bir başvuru, geçerli kira sözleşmesi, sağlık sigortası ve adli sicil belgeleri gerekir. İzinler yıllık olarak yenilenir.
1 Haziran 2021'den bu yana elektronik fiskalizasyon zorunludur. Nakit ve nakit dışı tüm satışlar, fatura kesildiği anda vergi idaresinin sistemine iletilir ve doğrulama kodu taşır. İşletmeler arası e-fatura kullanımı ise henüz zorunlu değildir; taraflar anlaştığı sürece elektronik fatura geçerli sayılır.